De gezichtssluier en wat er bij komt kijken

Wie terugkeert naar de twee islamitische bronnen en dat zijn de Koran en de ahadieth (overleveringen van de profeet Mohammed vrede zij met hem), zal geen enkel bewijs vinden dat de niqab (gezichtssluier) verplicht is. De niqab-voorstanders doen hun uiterst best om dat te ‘bewijzen’, maar er is geen enkel onomstotelijk bewijs uit de Koran noch de hadieth die dat aantoont. Het tegenovergestelde is waar. Er zijn tig hadieths die aantonen waarin de profeet vrede zij met hem en ook zijn metgezellen meerdere keren gezichten van vrouwen herkenden en zelfs beschreven hebben. Of de ene keer wordt er verteld over een ‘mooie’ vrouw of er wordt de toestand van haar gezichtsuitdrukking beschreven zoals in de bekende hadith van Gabir waarin hij de vrouw met ‘verkleurde wangen’ beschreef, of hadieths van metgezellen die vrouwen zagen die ze van gezicht herkenden of als ‘mooi’ hebben beschreven en naar aanleiding daarvan hun handen wilden vragen.

Letterlijk alle overleveringen uit de tijd van de profeet die aanhangers van de niqab aanhalen om te bewijzen dat de niqab verplicht is of onderdeel is van de islam, zijn beschrijvingen van een toestand of een momentopname waarin moslima’s de niqab droegen, maar die één voor één niet de plicht van het dragen van de niqab bewijzen. Andere zogenaamde bewijzen die de niqab-voorstanders gebruiken bestaat slechts uit commentatoren van enkele geleerden uit al-athaar (uit het verleden) die het uitlegden als het bedekken van het gezicht. Allemaal commentatoren gebaseerd op eigen interpretatie en eigen conclusies.

Men dient in acht te nemen dat bewijs leveren om iets aan een hele gemeenschap te verplichten moet een rechtstreeks bewijs zijn waarin God de verhevene direct zonder twijfel ons duidelijk maakt of iets mag of niet. Als die bewijs er niet is, dan kijken we naar de uitspraken van de profeet waarin hij geen twijfel achterlaat dat iets haram of moet gedaan worden en daarbij moet natuurlijk de overlevering betrouwbaar genoeg zijn op alle terreinen (qat`iy atthoboet wa qat`iy addilalah). Als we de regels hanteren van usul al-fiqh (islamitische jurisprudentie), dan ontbreekt het in beide gevallen, zowel uit de Koran als uit de hadieth aan duidelijk en onomstotelijk bewijs. Daartegenover, wemelt het van de overleveringen zoals ik eerder vermeld heb waarin duidelijk kan aangetoond worden dat veel vrouwen uit de tijd van de profeet gezien werden in het openbaar zonder gezichtsbedekking.

Je kan twee kanten kiezen: eerlijk zijn naar jezelf en je sentimenten, je emoties aan de zijkant schuiven en dus de waarheid zoeken of je kan jezelf voor de gek blijven houden door jezelf te overtuigen van iets wat jouw selffulfilling prophecy voedt. Ik heb eerder met menig moslims over dit onderwerp gediscussieerd. Wat me snel opvalt is dat aan menigeen onder hen ontbreekt het aan kennis over enkele regels binnen de usul al–fiqh (islamitische jurisprudentie) die onontbeerlijk is om uit te leggen of een overlevering gebruikt kan worden als ‘bewijs’ om iets te verbieden of toe te staan. Ook zijn ze niet altijd op de hoogte van de correcte ahadieth (overleveringen) waarin gezichten van vrouwen uit de tijd van de profeet beschreven werden die zonder enige twijfel bewijzen dat ze hun gezichten niet bedekten.

Daarnaast is er nog een cruciaal iets waar de niqab-voorstanders geen enkel helder antwoord op kunnen geven, namelijk dat de Profeet vrede zij met hem heeft gezegd dat al-halal (het toegestane) duidelijk is en dat al-haram (het verbodene) ook duidelijk is en daar tussen in zitten de mushtabahaat (zaken die onduidelijk zijn die tussen halal en haram zitten). De uitdagende vraag die ik hier stel is: Als God het had gewild, zou hij de niqab niet duidelijk of beter hebben kunnen uitleggen in de Koran om Zijn volgelingen hier niet aan te laten twijfelen? Als het waar zou zijn dat God wil dat mensen duidelijk weten dat het hier om een gezichtsbedekking gaat zonder dat ze hier over discussiëren en van mening verschillen, waarom geloven de meerderheid moslims dan dat de niqab niet verplicht is? Hoe komt het dat wij niet twijfelen over de beoordeling van alcohol, varkensvlees, gokken, moord, diefstal, oplichting, over het gebed, rituelen van de hadj, vasten, de zuilen van de islam en de zuilen van het geloof et cetera, maar dat er wel twijfels zijn over de niqab? Wist God de Alwetende en Kenner van al-ghaib (het onzichtbare) dan niet dat er een groot meningsverschil zou ontstaan? Wilt men God beschuldigen dat Hij dingen niet duidelijk genoeg maakt? Schoot onze profeet vrede zij met hem tekort dat hij geen hadieth achterliet waarin hij expliciet duidelijk maakt dat vrouwen verplicht hun gezichten moesten bedekken? Was dat zo moeilijk geweest voor de profeet om gewoon de twee woorden ‘gezicht bedekken’ achter te laten om daarmee deze hele discussie af te sluiten? Ik daag iedereen uit om maar met één overlevering te komen waarin staat dat de profeet heeft gezegd dat vrouwen hun gezichten moeten bedekken.

Daarnaast: Waarom wemelt het van tig overleveringen die wel beschrijven dat er vrouwen liepen zonder een gezichtsbedekking indien het tegenovergestelde waar is?

Zonder dat de niqab-voorstanders erbij stil staan, zijn ze in feite God aan het beschuldigen van een tekortkoming. Ze hebben dit zelf niet in de gaten, maar dat is wat ze doen met hun fanatisme dat niqab verplicht is. Ze halen alles uit de kast om aan te tonen dat het verplicht is, maar staan niet stil bij het feit dat als God het had gewild, dan had hij dit probleem toen de islam ontstond kunnen oplossen, want God is de Kenner van het verborgene. Hij weet over alles wat er gebeurd en ook over wat de toekomst ons brengt. God wist allang dat de meerderheid moslima’s geen niqab zullen dragen zoals dat nu wereldwijd het geval is, maar dat ze eerder een hoofddoek zouden dragen waarin het gezicht wel zichtbaar is. Als Hij de Verhevene het echt had gewild dat er geen twijfel hierover bestond en vooral omdat het over iets gaat wat iedere vrouw moet navolgen, dan had Hij deze twijfels allemaal weggelaten. Hij de Verhevene zou zeker niet willen dat de meerderheid moslima’s op een dwalende spoor gezet worden door hun gezichten niet te laten bedekken.

Er zijn enkele geleerden uit de vroegere tijd die voorstanders waren van het bedekken van het gezicht, maar hen treft er geen blaam omdat hun tijd was geheel anders dan de huidige tijd. De mentaliteit van toen is niet te vergelijken met de mentaliteit van het heden. Ook hadden de geleerden destijds niet altijd alle informatie beschikbaar die ze nodig hebben om objectief te oordelen over een onderwerp. Integenstelling tot de geleerden van het heden, alle informatie uit het verleden is nu wel beschikbaar en de bewijzen hebben zich meer kunnen opstapelen waarin met gemak kan aangetoond worden dat de niqab nooit verplicht was geweest. Alles wijst uit dat de niqab een culturele traditie is en dat het niet onder de regels van het geloof valt.

Wat betreft de vrouwen die overtuigd zijn van het dragen van een niqab, die volgen de leer van diegenen die hen willen overtuigen dat de niqab verplicht is en niet zo zeer omdat ze altijd in staat zijn geweest om zelf de bronnen te kunnen bestuderen. Voornamelijk vrouwen uit Europa zijn een makkelijk doelwit. Die lieten zich makkelijk overtuigen door het Saoedische salafisme. Deze vrouwen kunnen niet altijd makkelijk bij de bronnen komen en al lezen ze de zogenaamde bewijzen, maar door gebrek aan verdieping over de islamitische jurisprudentie, klinkt dan alles wat ze lezen erg aannemelijk en geloofwaardig. Als ze lezen dat de vrouw van de profeet Aisha die met haar gezellinnen samen waren tijdens de mahram en dat er mannen langs liepen waardoor ze hun gezichten snel gingen bedekken, dan trekt men meteen de conclusie dat het bedekken van het gezicht verplicht is. De kennis ontbreekt bij ze om te weten hoe betrouwbaar deze hadieth is en al zou die betrouwbaar zijn, weten ze niet of de hadieth slechts een beschrijving is van een bepaalde omstandigheid/reden (darf en khosous assabbab) of een algemene regel is (`omoum allafth) of dat het meer een `urf  (gebruikelijke traditie) is die alleen destijds werd gebruikt werd. Ze weten niet dat je meer nodig hebt om iets als regel op te leggen dan enkel een beschrijving van iets dat gebonden iets aan een specifieke situatie of culturele traditie. De gezichtssluier of niqab is te vergelijken met een tulband. De profeet vrede zij met hem droeg ook een tulband en was een culturele kledij destijds. Geen enkel geleerde durft te beweren dat het een regel is binnen de islam, maar tegelijkertijd kan men ook niet zeggen dat het niet toegestaan is om het te dragen. Je mag als je wilt bij wijze van, een aardappelzak dragen en de islam gaat je dat niet verbieden.

De psychische gesteldheid en de discussie over de niqab

We komen daarom terug op het punt dat de niqab-voorstanders in feite te weinig stil staan bij deze zojuist genoemde zaken. Wat zij niet bij zichzelf beseffen is dat ze meer hun ‘neigingen’ volgen zonder objectief te kijken naar de feiten. Hierin loert het gevaar van ‘fanatisme’ en ‘extremisme’. Het is precies dezelfde eigenschap die de salafisten gebruiken. Het ontbreekt bij ze aan objectieve vermogens en het meten van een probleem of zaak in een breed perspectief. Ze oordelen vanuit een tunnelvisie en vanuit een schuldgevoel van minderwaardigheid zoals: ‘ik doe te weinig goed’ en: ‘ik ben niet goed genoeg’. Mensen die opgroeien met zware schuldgevoelens en met een wat te onzekere persoonlijkheid, gaan meer regels zichzelf opleggen dan nodig is. Hoe negatiever je zelfbeeld is, hoe strenger en hoger de eisen zijn die je aan jezelf stelt om af te komen van die schuldgevoelens. Fanatiekelingen willen altijd het laatste woord hebben en verdedigen hun standpunten al zou het bij ze ontbreken aan enige bewijs en rationele conclusies. Hun manier van kennis vergaren beperken zij tot datgene wat bij hun gevoel aansluit (self fulfilling prophecy).

Ze nemen nemen ook vaak een gemaakte ‘zelfverzekerde’ houding. Doordat ze onzeker zijn over hun eigen identiteit, willen ze dan met hun uiterlijk de indruk wekken dat ze wel een sterk identiteit hebben, daarom uiten ze dat graag op het gebied van kleding en zichtbare gebruiken zoals een wat te langere baard dan gebruikelijk of kleding die niet past in de cultuur waarin ze leven of een gezichtssluier et cetera. Ze proberen altijd af te wijken van de norm zodat ze zich ‘bijzonder’ blijven voelen. Dat geeft hen een ‘status’ en een soort ‘erkenning’.

De volgende teksten verwijzen naar meer informatie over extremisme en fanatisme:

Waar komt extremisme of radicalisme vandaan? Een nieuw perspectief

Een extremist is een kat in het nauw die rare sprongen maakt

Deze twee bovenstaande teksten gaan over extremisme dat kan leiden tot geweld, maar laat ik duidelijk zijn dat extremisme en fanatisme verschillende gradaties kent. Want binnen het extremisme heb je ook gematigde extremisten. Deze term klinkt vreemd, maar is een waarheid als een koe. Een vreedzame extremist is bijvoorbeeld diegene die streeft naar de dominantie van de islam en het implementeren van de sharia waar dan ook zonder geweld. De aanhangers van de salafistische stroming of diegenen die met hen sympathiseren hangen deze methodiek aan. Een wat mindere vreedzame type extremistische salafisten zijn diegene die schreeuwerig, verbaal of met fysiek geweld de maatschappij met de ‘sharia’ dreigen zoals bijvoorbeeld Sharia4Belgium tot aan Bin Laden types.

Badr Youyou

Advertenties